Giao tiếp với người Nhật: Những câu hỏi nên tránh và chủ đề an toàn bạn cần biết
Trong môi trường làm việc và sinh hoạt tại Nhật Bản, giao tiếp không chỉ là chuyện nói đúng ngôn ngữ. Quan trọng hơn là hiểu văn hóa. Nhiều lao động và du học sinh Việt Nam vô tình khiến người Nhật khó xử chỉ vì những câu hỏi rất quen thuộc ở Việt Nam.
Để giúp bạn tự tin hơn khi làm quen và xây dựng mối quan hệ lâu dài tại Nhật, LABCO tổng hợp những chủ đề nên tránh và những chủ đề an toàn, dễ tạo thiện cảm khi giao tiếp với người Nhật.
Những chủ đề người Nhật không thoải mái khi bị hỏi
1. Tuổi tác – thu nhập – hôn nhân
Đây là ranh giới riêng tư cần được tôn trọng.
Ở Việt Nam, hỏi tuổi để xưng hô hay hỏi lương để quan tâm là điều phổ biến. Nhưng với người Nhật, đây là thông tin cá nhân nhạy cảm.
Tuổi tác: Phụ nữ Nhật đặc biệt ngại bị hỏi tuổi. Nếu cần xưng hô, hãy quan sát cách họ tự giới thiệu. Hoặc chờ họ chủ động chia sẻ.
Lương bổng: Những câu hỏi như “Lương tháng bao nhiêu?” dễ khiến đối phương cảm thấy bị đánh giá.
Hôn nhân: Tỷ lệ độc thân ở Nhật cao. Vì vậy, câu hỏi “Sao chưa lập gia đình?” có thể tạo áp lực không cần thiết.
Có 1 nguyên tắc rất đơn giản: Chưa thân thì không hỏi.
2. Gia đình và đời sống cá nhân
Người Nhật phân biệt rõ “Uchi” (người trong) và “Soto” (người ngoài). Khi mối quan hệ chưa đủ gần, việc hỏi sâu đời tư là không phù hợp.
Nên tránh các câu hỏi như:
Bố mẹ làm nghề gì?
Nhà cửa có rộng không?
Có dự định sinh con chưa?
Cách an toàn nhất là đợi đối phương chủ động chia sẻ trước.
3. Chính trị, chiến tranh và lịch sử nhạy cảm
Đây là những chủ đề gần như không nên xuất hiện trong các cuộc trò chuyện xã giao. Quan điểm giữa các quốc gia có thể rất khác nhau. Tranh luận chỉ khiến không khí trở nên căng thẳng.
4. So sánh hoặc chê bai văn hóa Nhật Bản
Những nhận xét như:
“Sao người Nhật ăn mì ồn thế?”
“Tàu điện đông quá, không bằng nước tôi…”
dễ khiến đối phương cảm thấy văn hóa của họ không được tôn trọng.
5. Ngoại hình và cân nặng
Ngoại hình là chủ đề rất nhạy cảm.
Chê bai: “Dạo này béo lên à?” là câu nói dễ làm mất thiện cảm.
Khen quá đà: Khen mang tính gợi cảm có thể bị hiểu là quấy rối, nhất là nơi công sở.
Cách an toàn nhất là khen trang phục, kiểu tóc hoặc phụ kiện một cách lịch sự.
6. Câu hỏi dồn ép, buộc trả lời Có/Không
Người Nhật quen giao tiếp theo kiểu “Aimai” – nói chuyện mềm và tránh từ chối thẳng.
Những câu hỏi như:
“Anh chắc chắn làm được chứ?”
“Ngày mai nhất định phải đi nhé?”
có thể khiến họ khó xử.
Những chủ đề an toàn, dễ tạo thiện cảm
Nếu tránh được các “điểm mù” trên, bạn có thể bắt chuyện rất tự nhiên bằng những chủ đề sau.
1. Sở thích và hoạt động cuối tuần
Hỏi về sở thích (Shumi) là lịch sự.
Cuối tuần bạn thường làm gì?
Bạn thích hoạt động nào nhất?
Chỉ cần một điểm chung nhỏ, cuộc trò chuyện sẽ dễ dàng hơn nhiều.
2. Ẩm thực Nhật Bản
Đồ ăn luôn là chủ đề dễ nói.
Món Nhật bạn thích nhất là gì?
Có quán ramen nào ngon gần đây không?
Người Nhật rất tự hào về ẩm thực và thường sẵn sàng chia sẻ.
3. Quê hương và du lịch
Người Nhật có tình cảm sâu sắc với quê nhà (Furusato).
Quê bạn ở đâu? Có đặc sản gì nổi tiếng không?
Tôi muốn đi Kyoto/Osaka, bạn gợi ý giúp tôi được không?
Câu hỏi này thể hiện sự quan tâm chân thành.
=> Xem thêm: Top 5 địa điểm du lịch nên đến khi làm việc tại Nhật Bản
4. Thời tiết, các mùa và lễ hội
Nhật Bản có bốn mùa rõ rệt. Đây là chủ đề mở đầu rất phổ biến.
Mùa hè năm nay nóng thật nhỉ?
Sắp tới có lễ hội pháo hoa không?
Mùa lá đỏ đẹp nhất vào thời điểm nào?
=> Xem thêm: Tìm hiểu về khí hậu Nhật Bản trước khi sang làm việc
5. Anime, manga và văn hóa đại chúng
Với người trẻ, anime và manga có thể là chủ đề chung. Tuy nhiên, hãy quan sát xem đối phương có hứng thú hay không trước khi nói sâu.
6. Xin lời khuyên
Nhiều người Nhật thích giúp đỡ khi bạn thể hiện sự cầu thị.
Tôi đang học tiếng Nhật, bạn có kinh nghiệm nào không?
Tôi nên viết email này thế nào cho lịch sự?
Xin lời khuyên vừa giúp bạn học hỏi, vừa tạo thiện cảm.
Kết luận
Giao tiếp với người Nhật không khó. Điều quan trọng là biết đâu là ranh giới và chọn đúng chủ đề. Tránh các câu hỏi nhạy cảm và tập trung vào những nội dung tích cực sẽ giúp bạn xây dựng mối quan hệ tốt trong công việc và cuộc sống tại Nhật Bản.
Truy cập website và fanpage LABCO để cập nhật thông tin nhanh và chính xác nhất!