Chế biến thực phẩm là một trong những nhóm ngành được nhiều lao động Việt Nam quan tâm khi tìm hiểu cơ hội làm việc tại Nhật Bản. Công việc thường được đánh giá là tương đối ổn định, quy trình rõ ràng và có nhiều loại hình để lựa chọn.

Chế biến thực phẩm tại Nhật không đơn giản chỉ là đóng gói đồ ăn trong nhà máy. Đằng sau tên gọi chung này là nhiều nhóm công việc khác nhau như chế biến đồ ăn sẵn, cơm hộp, cơm nắm, làm bánh, sơ chế thịt, chế biến thủy hải sản, thực phẩm gia nhiệt, thực phẩm phi gia nhiệt hay làm việc tại khu thực phẩm trong siêu thị.

Mỗi nhóm công việc có môi trường, yêu cầu sức khỏe, ca làm và tính chất khác nhau. Vì vậy, câu hỏi quan trọng không chỉ là “Ngành chế biến thực phẩm tại Nhật có tốt không?”, mà còn là:

Bạn phù hợp với loại công việc nào trong ngành chế biến thực phẩm?

Chế biến thực phẩm tại Nhật gồm những công việc gì?

Ngành chế biến thực phẩm tại Nhật có thể được phân loại theo địa điểm làm việc, loại sản phẩm và phương pháp chế biến.

Hiểu rõ từng nhóm công việc sẽ giúp người lao động tránh tình trạng chọn đơn chỉ dựa vào mức lương hoặc tên doanh nghiệp nhưng chưa hình dung được công việc thực tế.

Chế biến thực phẩm trong xưởng, nhà máy

Đây là nhóm công việc được nhiều người nhắc đến nhất khi nói về ngành thực phẩm tại Nhật.

Người lao động thường làm việc trong nhà máy hoặc trung tâm chế biến thực phẩm theo dây chuyền. Các công việc có thể bao gồm:

• Tiếp nhận và phân loại nguyên liệu
• Sơ chế, rửa và cắt thái thực phẩm
• Nấu, hấp, luộc, chiên hoặc nướng
• Làm nguội sản phẩm
• Chia suất và xếp món
• Đóng hộp, đóng gói
• Dán nhãn, kiểm tra hạn sử dụng
• Kiểm tra chất lượng sản phẩm
• Vệ sinh khu vực sản xuất

Công việc trong xưởng thường có quy trình cụ thể, mỗi người phụ trách một hoặc một số công đoạn nhất định. Nhóm này phù hợp với người cẩn thận, làm việc đều tay, có khả năng tập trung và tuân thủ tốt quy định sản xuất.

Chế biến thực phẩm tại siêu thị

Thực phẩm siêu thị có thể bao gồm các công việc như sơ chế, chia phần, đóng gói, dán nhãn giá, trưng bày sản phẩm hoặc hỗ trợ khu vực bán thực phẩm.

So với môi trường nhà máy, công việc tại siêu thị có thể yêu cầu người lao động nhanh nhẹn hơn và có khả năng giao tiếp tiếng Nhật cơ bản để phối hợp với đồng nghiệp hoặc xử lý các tình huống trong môi trường bán lẻ.

Nhóm công việc này thường phù hợp với người:

• Có tác phong nhanh nhẹn
• Giữ vệ sinh cá nhân tốt
• Có khả năng giao tiếp cơ bản
• Thích môi trường bán lẻ
• Có ý thức sắp xếp sản phẩm gọn gàng

Các nhóm đơn hàng chế biến thực phẩm phổ biến tại Nhật

Tên gọi “chế biến thực phẩm” có thể bao gồm rất nhiều loại sản phẩm. Người lao động cần đọc kỹ mô tả công việc của từng đơn hàng trước khi đăng ký.

Chế biến đồ ăn sẵn, cơm hộp và cơm nắm

Đồ ăn sẵn là những món đã được chế biến để bán tại siêu thị, cửa hàng tiện lợi hoặc các hệ thống bán lẻ.

Cơm hộp thường gồm cơm và nhiều món ăn kèm được chia theo định lượng. Cơm nắm, hay onigiri, là sản phẩm phổ biến trong đời sống hằng ngày tại Nhật Bản.

Công việc của người lao động có thể gồm:

• Nấu cơm
• Chuẩn bị nguyên liệu
• Chế biến món ăn
• Chia thức ăn theo định lượng
• Xếp món vào hộp
• Đóng nắp và đóng gói
• Kiểm tra thành phẩm
• Dán nhãn sản phẩm

Nhóm công việc này phù hợp với người tỉ mỉ, nhanh tay, có thể làm theo dây chuyền và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm.

Làm bánh

Công việc làm bánh có thể bao gồm chuẩn bị nguyên liệu, trộn bột, tạo hình, nướng bánh, kiểm tra thành phẩm và đóng gói.

Tùy từng doanh nghiệp, người lao động có thể được phân công thực hiện một công đoạn cụ thể thay vì làm toàn bộ quy trình.

Công việc làm bánh thường cần:

• Sự khéo léo
• Khả năng làm đúng định lượng
• Tính cẩn thận
• Ý thức vệ sinh tốt
• Khả năng thực hiện thao tác lặp lại

Đây có thể là lựa chọn phù hợp với người thích công việc tỉ mỉ và có khả năng duy trì sự tập trung trong thời gian dài.

Chế biến thịt bò, thịt lợn

Nhóm chế biến thịt thường liên quan đến sơ chế, cắt, chia phần, cân định lượng, đóng gói và bảo quản sản phẩm.

Một số công đoạn có thể được thực hiện trong môi trường nhiệt độ thấp để đảm bảo chất lượng thực phẩm. Người lao động cũng có thể tiếp xúc thường xuyên với mùi đặc trưng của nguyên liệu.

Do đó, công việc này phù hợp hơn với người:

• Có sức khỏe ổn định
• Không ngại môi trường lạnh
• Có khả năng đứng làm việc trong thời gian dài
• Không nhạy cảm với mùi thực phẩm
• Thực hiện thao tác đều và chính xác

Chế biến thủy hải sản

Chế biến thủy hải sản có thể liên quan đến cá và các sản phẩm từ biển. Công việc thường gồm phân loại, rửa, sơ chế, cắt, đóng gói, cấp đông và kiểm tra chất lượng.

Môi trường làm việc của nhóm này có thể lạnh và có mùi thủy hải sản đặc trưng. Người lao động cần cân nhắc kỹ nếu cơ thể nhạy cảm với nhiệt độ thấp, mùi nguyên liệu hoặc có tiền sử dị ứng.

Khả năng chịu lạnh, sức khỏe và ý thức tuân thủ vệ sinh là những yếu tố quan trọng đối với nhóm công việc này.

Gia nhiệt và phi gia nhiệt khác nhau như thế nào?

Bên cạnh việc phân loại theo sản phẩm, ngành chế biến thực phẩm còn có thể được chia thành hai nhóm là gia nhiệt và phi gia nhiệt.

Chế biến thực phẩm gia nhiệt

Gia nhiệt là sử dụng nhiệt để làm chín hoặc xử lý thực phẩm. Các công đoạn có thể bao gồm:

• Hấp
• Luộc
• Chiên
• Nướng
• Nấu
• Làm nóng sản phẩm

Tùy từng vị trí, khu vực làm việc có thể có nhiệt độ cao hơn và người lao động cần thích nghi với môi trường nóng.

Chế biến thực phẩm phi gia nhiệt

Phi gia nhiệt là những công việc không trực tiếp sử dụng nhiệt để làm chín sản phẩm.

Người lao động có thể thực hiện các công đoạn như:

• Sơ chế
• Phân loại
• Cắt thái
• Chia phần
• Đóng gói
• Bảo quản lạnh
• Xử lý thực phẩm nguội

Nhóm này có thể làm việc trong môi trường mát hoặc lạnh. Vì vậy, người không chịu được lạnh cần tìm hiểu kỹ nhiệt độ làm việc trước khi đăng ký.

Quy trình làm việc trong ngành chế biến thực phẩm tại Nhật

Một quy trình sản xuất thực phẩm thông thường có thể trải qua các bước:

Tiếp nhận nguyên liệu – sơ chế – chế biến – làm nguội – chia suất – đóng gói – dán nhãn – kiểm tra chất lượng – xuất hàng – vệ sinh khu vực làm việc.

Tùy từng doanh nghiệp và sản phẩm, quy trình có thể được điều chỉnh. Người lao động thường được hướng dẫn cụ thể về tiêu chuẩn thao tác và nhiệm vụ tại từng vị trí.

Điểm đặc thù của ngành thực phẩm là yêu cầu vệ sinh rất cao. Trước khi vào khu vực sản xuất, người lao động có thể phải thực hiện đầy đủ các bước như:

• Thay đồng phục bảo hộ
• Đội mũ và đeo khẩu trang
• Kiểm tra tóc, bụi hoặc dị vật trên trang phục
• Rửa tay và khử khuẩn
• Tuân thủ lối đi và quy trình ra vào
• Kiểm tra dụng cụ trước khi làm việc

Việc bỏ qua một bước vệ sinh dù nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm và hoạt động của toàn bộ dây chuyền.

Những yêu cầu đặc thù của ngành chế biến thực phẩm

Công việc chế biến thực phẩm không nhất thiết yêu cầu người lao động phải có kinh nghiệm từ trước. Tuy nhiên, ngành này đòi hỏi tác phong và khả năng thích nghi tốt.

Người lao động cần chuẩn bị cho những yêu cầu sau:

Sạch sẽ và cẩn thận

Thực phẩm liên quan trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng. Vì vậy, vệ sinh cá nhân và vệ sinh khu vực sản xuất luôn được đặt lên hàng đầu.

Người lao động cần tuân thủ đúng quy định về trang phục, khử khuẩn, bảo quản nguyên liệu và xử lý thành phẩm.

Làm việc đúng quy trình

Trong môi trường sản xuất thực phẩm, người lao động không nên tự ý thay đổi cách làm dù cho rằng phương pháp khác nhanh hơn.

Mỗi công đoạn đều được xây dựng để đảm bảo chất lượng, an toàn và khả năng kiểm soát sản phẩm. Làm đúng hướng dẫn là yêu cầu bắt buộc.

Có thể đứng lâu và làm việc theo dây chuyền

Nhiều vị trí yêu cầu người lao động đứng trong phần lớn thời gian của ca làm việc. Công việc cũng có thể lặp lại theo nhịp dây chuyền.

Người không quen đứng lâu hoặc dễ mất tập trung cần rèn luyện thể lực và khả năng duy trì thao tác trước khi xuất cảnh.

Thích nghi với nhiệt độ và ca làm

Tùy sản phẩm, người lao động có thể làm việc trong môi trường nóng, lạnh hoặc thay đổi nhiệt độ giữa các khu vực.

Một số doanh nghiệp có ca sáng sớm, ca tối hoặc ca đêm để đáp ứng kế hoạch sản xuất và thời gian giao hàng. Người lao động cần tìm hiểu rõ lịch làm việc của từng đơn hàng.

Ngành chế biến thực phẩm tại Nhật phù hợp với ai?

Không có một nhóm công việc phù hợp với tất cả mọi người. Mức độ phù hợp cần được đánh giá dựa trên sức khỏe, tính cách, khả năng chịu đựng môi trường và mục tiêu cá nhân.

Ngành chế biến thực phẩm có thể phù hợp với người:

• Cẩn thận và có ý thức vệ sinh
• Có tính kỷ luật
• Đúng giờ
• Chấp nhận công việc lặp lại
• Có khả năng đứng lâu
• Làm việc được theo quy trình
• Phối hợp tốt với đồng nghiệp
• Có sức khỏe phù hợp với vị trí đăng ký
• Muốn tìm một công việc có nhiệm vụ tương đối rõ ràng

Ngược lại, người lao động cần cân nhắc kỹ nếu không chịu được lạnh, nhạy cảm với mùi thực phẩm, khó làm việc theo ca hoặc không thích những công việc có thao tác lặp lại.

Điều quan trọng là lựa chọn đúng nhóm công việc. Người không chịu được lạnh có thể cân nhắc các vị trí không làm việc trong khu bảo quản lạnh. Người khéo tay có thể tìm hiểu công việc làm bánh hoặc xếp món. Người có sức khỏe tốt có thể xem xét các vị trí cần đứng lâu hoặc xử lý nguyên liệu.

Lương ngành chế biến thực phẩm tại Nhật nên được đánh giá thế nào?

Một sai lầm phổ biến khi lựa chọn đơn hàng là chỉ nhìn vào mức lương cơ bản.

Để đánh giá chính xác thu nhập, người lao động nên xem xét đồng thời năm yếu tố:

1. Lương cơ bản
2. Thời gian và mức độ ổn định của việc làm thêm
3. Các khoản khấu trừ
4. Thu nhập thực nhận
5. Khả năng tích lũy sau khi chi trả sinh hoạt phí

Một đơn hàng có lương cơ bản không quá cao nhưng chi phí nhà ở hợp lý, sinh hoạt phí thấp và công việc ổn định vẫn có thể mang lại khả năng tích lũy tốt.

Ngược lại, mức lương cao nhưng chi phí sinh hoạt lớn, công việc không phù hợp với sức khỏe hoặc áp lực vượt quá khả năng thích nghi chưa chắc là lựa chọn tốt.

Người lao động cần nhìn vào tổng thể thay vì chỉ so sánh một con số trên thông báo tuyển dụng.

Vùng làm việc ảnh hưởng thế nào đến khả năng tích lũy?

Địa điểm làm việc ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sinh hoạt và số tiền người lao động có thể tiết kiệm.

Các đô thị lớn có thể có mức lương cao hơn nhưng chi phí nhà ở, đi lại và sinh hoạt cũng thường lớn hơn. Trong khi đó, các khu vực ngoài trung tâm có thể có nhịp sống ổn định và chi phí dễ cân đối hơn.

Những địa phương như Fukuoka hoặc Kagoshima có thể phù hợp với người muốn tìm môi trường làm việc ổn định và ưu tiên khả năng tích lũy. Tuy nhiên, mức độ phù hợp vẫn cần được đánh giá theo từng doanh nghiệp, mức lương, chế độ nhà ở và điều kiện cụ thể của đơn hàng.

Vì vậy, khi so sánh hai cơ hội việc làm, người lao động nên đặt câu hỏi:

• Sau các khoản khấu trừ, tôi còn nhận được bao nhiêu?
• Chi phí nhà ở tại khu vực này thế nào?
• Công việc có tăng ca ổn định không?
• Môi trường sống có phù hợp với tôi không?
• Tôi có thể duy trì công việc trong thời gian dài không?

=> Xem thêm: Đơn hàng chế biến đồ ăn sẵn cung ứng cho chuỗi cửa hàng tiện lợi SEVEN ELEVEN tại Fukuoka, Kagoshima 

Cơ hội phát triển sau khi làm việc trong ngành thực phẩm

Quá trình làm việc tại Nhật không chỉ giúp người lao động tích lũy thu nhập mà còn tạo cơ hội rèn luyện tiếng Nhật, tác phong, ý thức vệ sinh và khả năng làm việc theo tiêu chuẩn.

Sau thời gian làm việc, người lao động có thể tiếp tục tìm hiểu lộ trình phù hợp với điều kiện, năng lực và chương trình mình tham gia.

Khi trở về Việt Nam, kinh nghiệm trong ngành thực phẩm có thể hỗ trợ người lao động tìm kiếm cơ hội tại:

• Nhà máy chế biến thực phẩm
• Doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng
• Hệ thống siêu thị
• Bếp trung tâm
• Doanh nghiệp có vốn đầu tư Nhật Bản
• Cơ sở cung cấp suất ăn
• Đơn vị kiểm soát và đóng gói thực phẩm

Khả năng sử dụng tiếng Nhật, kinh nghiệm làm việc thực tế và tác phong chuyên nghiệp sẽ là những lợi thế đáng chú ý khi tìm việc sau khi về nước.

Người lao động cần chuẩn bị gì trước khi đăng ký?

Trước khi lựa chọn đơn hàng chế biến thực phẩm tại Nhật, người lao động nên tìm hiểu rõ:

• Sản phẩm doanh nghiệp đang sản xuất
• Công đoạn mình có thể được phân công
• Môi trường nóng hay lạnh
• Có tiếp xúc với thịt hoặc thủy hải sản hay không
• Thời gian đứng làm việc
• Hình thức làm theo ca
• Mức lương và các khoản khấu trừ
• Chi phí sinh hoạt tại vùng làm việc
• Yêu cầu về sức khỏe
• Lộ trình phát triển sau khi hoàn thành hợp đồng

Bên cạnh đó, người lao động cần rèn luyện thể lực, học tiếng Nhật, xây dựng tác phong đúng giờ và làm quen với nguyên tắc tuân thủ quy trình.

Sự chuẩn bị kỹ trước khi xuất cảnh sẽ giúp người lao động thích nghi nhanh hơn và hạn chế tình trạng chọn nhầm công việc.

Chế biến thực phẩm tại Nhật có thực sự phù hợp với bạn?

Chế biến thực phẩm tại Nhật là một ngành có nhiều nhóm công việc và cơ hội để lựa chọn. Tuy nhiên, không phải mọi vị trí đều phù hợp với tất cả người lao động.

Có người phù hợp với thực phẩm xưởng, có người thích môi trường siêu thị. Có người khéo tay và phù hợp với làm bánh, xếp món. Có người có sức khỏe tốt và có thể thích nghi với công việc chế biến thịt hoặc thủy hải sản. Cũng có người cần tránh môi trường lạnh, ca đêm hoặc công việc tiếp xúc với mùi thực phẩm đặc thù.

Do đó, trước khi chọn đơn, người lao động cần hiểu rõ công việc, môi trường, mức lương thực nhận, chi phí sinh hoạt, yêu cầu sức khỏe và cơ hội phát triển lâu dài.

Khi lựa chọn đúng nhóm công việc, ngành chế biến thực phẩm có thể trở thành một hướng đi ổn định, thực tế và đáng cân nhắc đối với người lao động Việt Nam muốn làm việc tại Nhật Bản.

Người lao động đang quan tâm đến các đơn hàng chế biến thực phẩm như 7-Eleven, Trial – Trial Go hoặc chưa biết mình phù hợp với nhóm công việc nào có thể liên hệ LABCO qua website và fanpage để được tư vấn, đánh giá mức độ phù hợp và xây dựng lộ trình cụ thể trước khi đăng ký.